Program edukacyjny

Nazwa programu: „Małe Kroki dla Wielkiego Świata: Odkrywanie Agendy 2030 i Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDG)”

Depresja klimatyczna, choć nie jest jeszcze oficjalnym terminem medycznym, odnosi się do stanu emocjonalnego, w którym jednostka odczuwa przytłaczającą bezradność i smutek związane z problemami związanymi ze zmianami klimatu i degradacją środowiska. Istnieje kilka badań i raportów, które sugerują, że dzieci również mogą doświadczać negatywnych skutków emocjonalnych związanych z kryzysem klimatycznym. Na przykład raport opracowany przez organizację UNICEF w 2019 roku podkreślał, że zmiany klimatyczne mają negatywny wpływ na zdrowie psychiczne dzieci, wywołując lęki, stres i poczucie beznadziejności. Badanie opublikowane w czasopiśmie Lancet w 2018 roku sugeruje, że zmiany klimatu mogą wpływać na zdrowie psychiczne dzieci poprzez zwiększony poziom lęku, depresji i stresu, szczególnie u dzieci o słabszych warunkach życia i wrażliwych społecznie.

Wiadomo powszechnie, że zdarzenia związane ze zmianami klimatu mają i będą miały wpływ na zdrowie ludzi. Raporty Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (IPCC) Organizacji Narodów Zjednoczonych przedstawiają szkodliwy wpływ zmian klimatu, zwłaszcza globalnego ocieplenia o 1,5°C powyżej poziomu sprzed epoki przemysłowej. Przewiduje się, że te zmiany przyczynią się do bezprecedensowych problemów środowiskowych, takich jak ekstremalne warunki pogodowe, podnoszenie się poziomu mórz, utrata bioróżnorodności, pożary, susze i zanieczyszczone powietrze. Niezwykle istotne jest zauważenie, że zmiany klimatu stanowią zagrożenie nie tylko dla zdrowia fizycznego, ale również psychicznego.

Wpływ zmian klimatycznych na zdrowie psychiczne jest znaczny i obejmuje lęki, niepokój, depresję, agresję, przemoc, wzmożone poczucie bezradności, fatalizm oraz silne poczucie straty. Dzieci są szczególnie narażone na skutki tych zmian, w tym na ich zdrowie psychiczne. Świadomość dzieci na temat zmian klimatycznych i ich globalnych konsekwencji może wpływać na ich zdrowie psychiczne i ogólne samopoczucie. Osoby dorosłe również mogą doświadczać emocjonalnego stresu związanego ze świadomością nadchodzących zagrożeń związanych ze zmianami klimatu i ich potencjalnymi skutkami na skalę globalną. Te reakcje często łączy się z pojęciem „depresji klimatycznej” i obejmują one psychologiczne reakcje na negatywne zmiany w środowisku naturalnym. Wciąż istnieje wiele nieznanych faktów na temat tego, w jaki sposób dzieci i młodzież doświadczają świadomości zmian klimatycznych.

W dzisiejszym społeczeństwie dzieci dorastają, słysząc o skutkach ekstremalnych zjawisk pogodowych i przewidywaniach na przyszłość oraz mają świadomość wpływu tych zjawisk na innych ludzi. Warto jednak zaznaczyć, że temat depresji klimatycznej wśród dzieci jest wciąż rozwijającym się obszarem badań, a informacje mogą się różnić w zależności od dostępnych źródeł.

Pokazanie dzieciom, jak wiele zostało osiągnięte na świecie w realizacji celów Agendy 2030, może mieć pozytywny wpływ na ich poczucie sprawstwa i bezpieczeństwa psychicznego. Świadomość, że ludzkość podejmuje konkretne działania i podejmuje wysiłki w celu rozwiązania problemów związanych z klimatem, ma budować w dzieciach poczucie, że nie są bezradne ani bezsilne w obliczu tych wyzwań i każde działanie ma sens i znaczenie. 

Widząc, jak wiele pozytywnych zmian już się dokonuje, dzieci mogą nabierać przekonania, że ich działania również mają znaczenie i mogą przyczynić się do dalszych postępów. Mogą zauważyć, że istnieją inicjatywy i projekty na całym świecie, które mają na celu ochronę środowiska, ograniczenie emisji gazów cieplarnianych, promowanie energii odnawialnej, ochronę różnorodności biologicznej i wiele innych obszarów, które są istotne dla zrównoważonego rozwoju.

Poznanie takich inicjatyw może wzmacniać przekonanie dzieci, że nie są pozostawione same sobie w walce o przyszłość planety. Mogą czuć, że są częścią globalnej społeczności, która działa w celu stworzenia lepszej przyszłości. To z kolei może budować w nich poczucie bezpieczeństwa psychicznego i ufności, że ludzkość podejmuje działania w odpowiedzi na wyzwania klimatyczne.

Ważne jest, aby dzieci miały dostęp do informacji na temat pozytywnych zmian i sukcesów osiąganych na całym świecie w zakresie zrównoważonego rozwoju. Mogą to być informacje o innowacyjnych technologiach, zielonych inicjatywach, kampaniach edukacyjnych czy sukcesach w zakresie ograniczenia emisji gazów cieplarnianych. Dzięki temu dzieci będą mogły zobaczyć, że każdy ma rolę do odegrania w realizacji celów Agendy 2030 i że ich własne działania również są istotne.

Podsumowując, pokazanie dzieciom pozytywnych zmian, które już mają miejsce na świecie, w kontekście realizacji celów Agendy 2030, może wzmacniać ich poczucie sprawstwa, budować poczucie bezpieczeństwa psychicznego i przekonać je, że mogą być aktywnymi uczestnikami w pozytywnej przemianie, która już się dzieje.